dinsdag 13 oktober 2015

De Tien Geboden voor digitaal leermateriaal op het ONC

(Licht bewerkte versie van mijn gemailde bijdrage aan de High Tea)


De belangrijkste hobbel op onze weg is de dinosaurusrol van de grote uitgeverijen aan wie wij onze ziel lang geleden hebben verkocht. De manier waarop zij hun kwalitatief goede content aanbieden is tot op heden ver achtergebleven bij de gedane beloften en ik voorzie te weinig verbetering. Papier achter glas blijft de kern. Er worden torenhoge bedragen gevraagd voor matig werkende producten. Mede daardoor is er geen geld over om bijv. betaalde apps te distribueren of aanvullend/alternatief leermateriaal aan te schaffen.

Onze ambitie moet groter zijn dan doormodderen en ik hoop dat we klaar zijn zijn voor een volgende stap, nl.: eisen stellen en daarbij uitgevers zoeken (het omgekeerde dus van wat we tot nu toe hebben gedaan). Mijn eisenpakket bied ik hierbij aan in de vorm van Tien Geboden.

Tien Geboden voor aanbieders van leermateriaal:

1. Leermateriaal moet 'native' gemaakt zijn voor scherm / tablet,
2. Leermateriaal moet interactief en multimediaal zijn niet via extra toeters en bellen maar geïntegreerd,
3. Leermateriaal moet flexibel ingezet kunnen worden in digitale vorm ėn waar nodig ook in print (want die blijft zijn meerwaarde houden),
4. Het verwerken en oefenen in werkboeken moet voor zover mogelijk vervangen kunnen worden door interactieve vormen van (formatieve) toetsing waarvan de resultaten voortdurend gemonitord kunnen worden door de docent en als handvat voor maatwerk kunnen dienen (differentiatie en gepersonaliseerd leren),
5. Het leermateriaal moet kunnen worden aangepast aan actuele en individuele behoeften en verrijkt met eigen content van de docent,
6. Het leermateriaal moet kunnen worden benaderd in een complete leeromgeving waarin ook plaats is voor content van andere aanbieders en voor interne content,
7. Het leermateriaal moet kunnen worden getoetst met behulp van hoogwaardige, veelzijdige en geijkte toetsvragen, liefst met mogelijkheden tot benchmarking,
8. Het leermateriaal moet geen al te zware eisen stellen aan onze ICT-infrastructuur,
9. Het materiaal moet geregeld worden geüpdatet en up-to-date gehouden zowel technisch als inhoudelijk,
10. Er moet sprake zijn van ultrakorte lijnen als het gaat om feedback richting uitgever, ondersteuning en technische service.


Het zal duidelijk zijn dat geen enkele uitgever tot nu toe ook maar voor dertig procent aan deze tien geboden voldoet. Zijn de eisen dan te hoog? Nee, want de ontwikkelingen richting gepersonaliseerd leren gaan door en er zijn wel degelijk uitdagers in de markt. Ik noem er twee: 

- Dedact in Leiden, waar o.a. Economie bij ons inmiddels goede ervaringen heeft. 
- VO-content met gratis materiaal, voor scherm ontwikkeld en nu deels ook met de mogelijkheid leerresultaten gepersonaliseerd op te slaan en te rearrangeren. 

Dedact biedt ook toetsingsmogelijkheden voor diverse vakken en een leeromgeving Learnbeats die voldoet aan de hierboven gestelde eisen.
Tenslotte ben ik zeer geporteerd van de mogelijkheden bij Dedact om desgewenst gedrukte versies mee te leveren voor weinig meer geld. Een totaallicentie kost bij deze uitgever ongeveer de helft van wat een 'grote'  uitgever vangt. De helft!


De Stercollecties van VO-Content zijn voor ons zelfs gratis. 

Ik ben nu bezig materiaal van Dedact te bekijken en nodig iedereen uit om mee te kijken, je kunt de link naar het proefmateriaal zo van me krijgen. Voor geschiedenis ga ik in H3 de Tweede Wereldoorlog geheel behandelen met materiaal van VO-Content om ook daarmee nog meer hands on ervaring op te doen.

Tenslotte nodig ik mijn collega's uit om in de secties goed te discussiëren over de aanpak van het leren met iPads in de bovenbouw. Terug naar papier? Of vooruit met digitaal? Of een mix? We moeten er klaar voor zijn als het zover is.

Groeten,

Theo

Hoe lang blijven we de dinosaurussen nog voeren?

Gisteren stuurde ik het MT mijn visie op de toekomst van het onderwijs op het ONC, verpakt als '10 geboden' voor digitaal leermateriaal. Zie het volgende artikel op deze blog. Onnodig te zeggen dat de grote uitgevers, van wie wij papieren kwaliteit gewend waren, het op veel punten nog immer laten afweten als het om digitalisering gaat. Ik noem ze: papieren dinosaurussen. Ze hebben een veelbelovende toekomst achter zich. Dat is geen kwestie van mismanagement maar van een te snel veranderde omgeving. ICT heeft zich niet geleidelijk ontwikkeld, maar is als een soort komeet ingeslagen en heeft het wereldklimaat in korte tijd totaal veranderd. Voor een nationaal gebonden onderwijsproduct in ons kleine taalgebied is deze klimaatverandering lastig te overleven. Het zijn de kleine beestjes die het zullen redden. 

Wij op school hebben inmiddels de nodige ervaring met het digitale leermateriaal van onze vertrouwde reuzen. Naast bewondering voor veel nieuwe mogelijkheden en blijvend vertrouwen in de degelijke inhoud, is er toch ook sprake van teleurstelling over het gebrek aan flexibiliteit, de logheid, de gebrekkige service en de blijvende papier-achter-glaservaring. 

Terug naar het papieren boekenpakket dan maar? Ik zie het niet gebeuren. Want dat betekent géén maatwerk, géén personalisering, géén volgsysteem, géén interactieve oefeningen en toetsen, niet leren zoeken en selecteren van digitale info, kortom we sluiten ons dan af voor mogelijkheden die we willen en die qua technologie wel degelijk onder handbereik zijn. Maar misschien moeten we op zoek naar de kleine beestjes in uitgeversland die wèl de durf en flexibiliteit hebben om iets echt nieuws te bouwen, leermateriaal dat 'lean and mean' is en niet bezwaard door de last van een papieren verleden. 

Toeval bestaat niet? Vandaag was uitgeverij Noordhoff negatief in het nieuws. De digitale producten haperen keer op keer. Verbetering blijft uit, de ontwikkeling richting digitalisering stokt. Een directeur is inmiddels opgestapt na vijf pogingen zijn bedrijf te verkopen. De winstgevendheid van de producten is omgekeerd evenredig aan de waardering van Noordhoff door potentiële kopers.

Ik betreur deze ontwikkeling om veel redenen. Bijvoorbeeld omdat ik van goede leerboeken houd en die maakte Noordhoff jarenlang voor mijn vak. Ik heb nog meegeschreven aan de eerste generatie digitale modules, met veel pioniersplezier. Toen waren het de scholen die er te weinig mee konden - geen personal devices op school en nog niet overal computers thuis. Nu zijn het de uitgevers die de boot dreigen te missen. We moeten nu stappen ondernemen om de juiste werkwijze te ontwikkelen met passend materiaal dat is gemaakt voor een scherm. Onze oriëntatie op leermateriaal zal zich daarom moeten verbreden buiten de gebaande paden, dat is althans mijn overtuiging. Wat vind jij?